Nasreddin Hoca – Kazan Doğurdu Fıkrası
Nasreddin Hoca, komşusundan ödünç aldığı kazanı küçük bir tencereyle birlikte geri getirir ve kazanın doğurduğunu söyler. Bu habere sevinen komşu, Hoca ikinci kez aldığı kazan için “öldü” deyince itiraz eder. Çocuklar için uyarlanan bu fıkra, işimize gelen sözleri sorgulamadan kabul etmenin çelişkisini eğlenceli bir soruyla düşündürür.
Kazan Doğurdu Fıkrası
Bir varmış, bir yokmuş. Anadolu’nun küçük bir kasabasında, söylediği sözlerle insanları hem güldüren hem de düşündüren Nasreddin Hoca yaşarmış.
Hoca’nın evi, taş döşeli dar bir sokağın başındaymış. Sabahları fırından yeni çıkmış ekmek kokusu sokağa yayılır, komşular kapılarının önünde birbirine günaydın dermiş. Hoca da herkesi selamlar, biri bir şey sorduğunda hemen cevap vermek yerine bazen biraz düşünürmüş.
Bir gün Hoca’nın evinde kalabalık bir sofra kurulacakmış. Ocakta pişireceği yemek için elindeki tencereler küçük kalmış. Hoca bir süre mutfakta dolanmış, sonra aklına yan komşusu gelmiş.
“Onun kocaman bir kazanı vardı,” demiş kendi kendine. “Bir günlüğüne ödünç isteyeyim.”
Komşusunun kapısını çalmış.
“Günaydın komşum!”
“Günaydın Hocam. Hayırdır, bu saatte?”
“Bugün misafirlerim var. Şu büyük kazanını bana ödünç verir misin? İşim bitince temizleyip getireceğim.”
Komşusu başını sallamış.
“Tabii Hocam. Ama dikkat et, o kazan benim en büyük kazanım!”
Hoca gülümsemiş.
“Merak etme. Gözüm gibi bakarım.”
Komşu kazanı kapının önüne çıkarmış. Kazan öyle büyükmüş ki Hoca iki kulbundan birden tutmak zorunda kalmış. Sokağın köşesinde oynayan çocuklar onun yavaş yavaş yürüdüğünü görünce gülüşmüş.
“Hocam, içinde ne var?” diye sormuş içlerinden biri.
“Şimdilik yalnızca güzel bir yemek hayali!” demiş Hoca. “Akşama dolacak inşallah.”
Çocuklar bu cevaba gülmüş. Hoca da kazanı dikkatle taşıyarak yoluna devam etmiş.
Kazanı alıp evine götürmüş. Akşama kadar yemekler pişmiş, misafirler gelmiş, sofrada sohbetler edilmiş. Herkes evine döndükten sonra Hoca kazanı güzelce yıkamış, kurulamış.
Tam kapıdan çıkacakken gözü raftaki küçücük tencereye takılmış. Bir an durmuş. Sonra kendi kendine gülümsemiş.
“Bakalım komşum buna ne diyecek?”
Küçük tencereyi büyük kazanın içine yerleştirmiş ve komşusunun evine gitmiş.
“Komşum, kazanını getirdim!”
Komşusu kazanı almış. Fakat içinde duran küçük tencereyi görünce şaşırmış.
“Hocam, bu da ne?”
Hoca hiç gülmeden cevap vermiş:
“Müjde komşum! Senin kazan doğurdu. Bu da yavrusu!”
Komşusu bir büyük kazana, bir küçük tencereye bakmış. Kazanların doğurmadığını elbette biliyormuş. Ama eline fazladan bir tencere geçmesi pek hoşuna gitmiş.
“Öyle mi Hocam?” demiş. “Ne güzel haber!”
Küçük tencereyi de alıp mutfağına koymuş. Hoca ise gülümseyerek evine dönmüş.
Komşu, akşam sofraya oturduğunda o küçük tencereye tekrar bakmış.
“İyi ki kazanı ödünç vermişim,” diye düşünmüş. “Bir kazan verdim, iki kap geri aldım!”
Sonra bir an durmuş. “Ama dur bakalım,” demiş kendi kendine, “hiç metal bir kazan yavru sahibi olabilir mi?”
Bu soruya cevap bulmuş gibi görünse de küçük tencereyi rafına yerleştirmiş ve konuyu daha fazla düşünmemiş.
Aradan birkaç gün geçmiş. Hoca bu kez aynı komşunun kapısını yeniden çalmış.
“Komşum, büyük kazanını bir kez daha ödünç alabilir miyim?”
Komşu, geçen seferki küçük tencereyi hatırlamış. Belki yine böyle bir sürpriz olur diye düşünmüş.
“Al Hocam, al! Ne zaman istersen!”
Hoca teşekkür etmiş, kazanı almış. Gelgelelim bu kez günler geçmiş, kazan geri gelmemiş.
Komşu önce sabretmiş. Sonra kapısının önünde beklemiş. Gelen geçen herkesi Hoca sanıp sokağın başına bakmış. Hatta bir gün kendi kendine “Belki bu defa kazan iki küçük tencereyle döner!” diye de düşünmüş. Fakat kapı hiç çalmamış.
Bir sabah kazanın yerini boş görünce kendi kendine söylenmiş:
“Yahu, koskoca kazan nereye kayboldu?”
Sonunda Hoca’nın evine gitmiş. Kapıyı biraz hızlı çalmış.
“Hocam! Kazanımı almaya geldim.”
Nasreddin Hoca kapıyı açmış. Yüzünde düşünceli bir ifade varmış.
“Ah komşum,” demiş, “nasıl söyleyeceğimi bilemiyorum…”
Komşu telaşlanmış.
“Ne oldu Hocam? Kazana bir şey mi geldi?”
Hoca derin bir iç çekmiş.
“Maalesef komşum… Senin kazan öldü.”
Komşu olduğu yerde donakalmış.
“Ne dedin sen Hocam?”
“Kazan öldü, dedim.”
Komşu ellerini iki yana açmış.
“Aman Hocam! Hiç kazan ölür mü? Kazan dediğin metalden yapılır. Canlı değil ki ölsün!”
Hoca başını sallamış.
“Doğru söylüyorsun komşum. Kazan canlı değildir.”
Komşu rahatlayacak gibi olmuş. Fakat Hoca sözünü sürdürmüş:
“Peki, geçen gün küçük tencereyi gösterdiğimde ne demiştim?”
“Şey… Kazan doğurdu, demiştin.”
“Sen ne yaptın?”
Komşu gözlerini yere indirmiş.
“Küçük tencereyi aldım.”
Hoca kapının yanındaki büyük kazanı göstermiş. Kazan sağlam bir biçimde orada duruyormuş. Hoca onu komşusuna uzatmış.
“Buyur, emanetin burada. Ama sana bir sorum var.”
Komşu kazanının geri gelmesine sevinmiş, merakla Hoca’ya bakmış.
Nasreddin Hoca göz kırpmış ve o meşhur soruyu sormuş:
“Komşum, kazanın doğurduğuna inandın da öldüğüne niçin inanmıyorsun?”
Nasreddin Hoca Kazan Doğurdu Fıkrasını Birlikte Düşünelim: Pedagojik Sorular
Soru 1: Komşu, bir kazanın gerçekten doğuramayacağını bildiği hâlde neden küçük tencereyi kabul etmiş olabilir?
Cevap: Fazladan bir tencere kazanmak hoşuna gitmiş olabilir. Bazen istediğimiz bir şeyi elde edince duyduklarımızı yeterince sorgulamayabiliriz.
Soru 2: Nasreddin Hoca’nın sorusu bize neyi hatırlatıyor?
Cevap: Bir şeye yalnızca işimize geldiği için inanmak doğru değildir. Bir olayın mantıklı olup olmadığını düşünmek ve başkasının eşyasına saygı göstermek önemlidir.
Kazan Doğurdu Fıkrası için Boyama Etkinliği: Kazan ve Yavrusu
Nasreddin Hoca’nın kazan doğurdu fıkrası için büyük kazanını ve içine koyduğu küçük tencereyi boya. Büyük kazana bir desen çiz, sonra küçük tencerenin yanına bir yıldız ekle. Etkinlik sayfasını indirip renkli kalemlerinle tamamlayabilirsin.
